آزادسازی مدرک و لغو تعهد خدمت: قدمی که فراموش میشود
هر سال متقاضیهایی را میبینیم که پذیرش گرفتهاند و ماهها معطل ماندهاند، چون مدرک دانشگاهیشان آزاد نبوده. اگر دورهی روزانهی دانشگاه دولتی خواندهای، از آموزش رایگان استفاده کردهای و در برابرش تعهد خدمت داری. تا این تعهد لغو نشود، دانشگاه اصل مدرک و ریزنمرات رسمی را به تو نمیدهد. این کار ماهها طول میکشد و باید قدم اول باشد، نه آخر.
اول ببین اصلاً مشمول هستی یا نه
تعهد آموزش رایگان مربوط به کسانی است که در دورهی روزانهی دانشگاههای دولتی تحصیل کردهاند. اگر شهریه پرداخت کردهای، یعنی دورهی شبانه یا نوبت دوم، پردیس، دانشگاه آزاد، پیام نور یا غیرانتفاعی، مشمول این تعهد نیستی و مدرکت بدون این مرحله آزاد است.
اگر دو مقطع خواندهای، هر مقطع تعهد خودش را دارد. ممکن است کارشناسیات آزاد باشد و ارشدت نه.
چهار مسیر لغو تعهد
بر اساس دستورالعمل جامع آموزش رایگان، چند مسیر وجود دارد:
- ارائهی سابقهی کار یا بیمه: اگر پس از فارغالتحصیلی سابقهی کار معتبر داری، میتوانی با آن تعهد را پوشش دهی. رایگانترین مسیر است، اگر شرایطش را داشته باشی.
- گواهی عدم کاریابی: ثبتنام در سامانهی کاریابی و گرفتن گواهی اینکه در بازهی مشخصی شغل متناسب با رشته پیدا نشده.
- پرداخت هزینهی آموزش رایگان: سریعترین مسیر است. مبلغ بر اساس مقطع، تعداد نیمسالها، گروه آموزشی و سهمیهی قبولی محاسبه میشود و امکان تقسیط هم وجود دارد.
- بازنشستگی یا ازکارافتادگی برای موارد خاص.
عدد ثابتی وجود ندارد و ما اینجا رقم نمینویسیم. مبلغ در سامانهی سجاد بر اساس اطلاعات پروندهی خودت محاسبه و بعد از تأیید کارشناس دانشگاه اعلام میشود، و تعرفهها هر سال تغییر میکند. هر عددی که در وبلاگها میبینی مربوط به سالهای قبل است. تنها راه دانستن مبلغ واقعی، ثبت درخواست در سجاد است.
مسیر اداری
فرآیند از سامانهی سجاد (سامانهی جامع امور دانشجویان، وابسته به سازمان امور دانشجویان) انجام میشود:
- ثبتنام و ورود به سجاد و انتخاب خدمت مربوط به لغو تعهد آموزش رایگان.
- بارگذاری مدارک: مدرک یا گواهی موقت، ریزنمرات، مدارک هویتی و مدارک مسیر انتخابی (سابقهی بیمه یا گواهی کاریابی).
- بررسی و تأیید کارشناس دانشگاه محل تحصیل.
- اعلام مبلغ (اگر مسیر پرداخت را انتخاب کرده باشی) و پرداخت از طریق لینک سامانه.
- ارسال به سازمان امور دانشجویان، صدور لغو تعهد و بعد از آن آزادسازی مدرک در دانشگاه.
برای رشتههای علوم پزشکی، مسیر جداست و از سامانهی وزارت بهداشت انجام میشود؛ در آن مسیر، پایان یا معافیت از طرح نیروی انسانی هم شرط است.
چرا این باید قدم اول اپلای باشد
سه دلیل:
- زمان: مجموع مراحل، از بارگذاری تا تحویل اصل مدرک، معمولاً ماهها طول میکشد. اگر بعد از گرفتن پذیرش شروع کنی، ممکن است ثبتنام یا ویزا را از دست بدهی.
- ترجمه: ترجمهی رسمی و تأییدیهی دادگستری و وزارت خارجه روی اصل مدرک انجام میشود. تا مدرک آزاد نشود، این زنجیره شروع نمیشود.
- بودجه: اگر مسیر پرداخت را انتخاب کنی، این یک هزینهی جدی است که باید در بودجهی اپلای دیده شود، نه اینکه وسط راه غافلگیرت کند.
اپلای بدون اصل مدرک: تا کجا میشود؟
خبر خوب این است که برای مرحلهی اول خیلی از دانشگاهها اسکن گواهی موقت و ریزنمرات را میپذیرند و اصل مدرک و ترجمهی رسمی را موقع ثبتنام یا برای ویزا میخواهند. پس میتوانی همزمان اپلای کنی و فرآیند آزادسازی را جلو ببری.
ولی روی این حساب باز نکن که تا آخر بشود بدون اصل مدرک جلو رفت. برای سفارت، تقریباً همیشه ترجمهی رسمی مدرک لازم است.
سؤالهای پرتکرار
آزادسازی مدرک چقدر طول میکشد؟
مجموع مراحل، از ثبت درخواست در سجاد تا تحویل اصل مدرک، معمولاً ماهها طول میکشد و به دانشگاه و مسیر انتخابی بستگی دارد. برای همین باید قدم اول اپلای باشد، نه آخر.
هزینهی آزادسازی مدرک چقدر است؟
مبلغ ثابت نیست و در سامانهی سجاد بر اساس مقطع، تعداد نیمسالها، گروه آموزشی و سهمیهی قبولی محاسبه میشود؛ تعرفهها هم سالانه تغییر میکند. عددهای موجود در وب معمولاً مربوط به سالهای گذشته است.
من شبانه یا دانشگاه آزاد خواندهام. مشمولم؟
نه. تعهد آموزش رایگان مخصوص دورهی روزانهی دانشگاههای دولتی است. اگر شهریه پرداخت کردهای، مدرکت بدون این مرحله آزاد است.
میتوانم بدون آزادسازی مدرک اپلای کنم؟
برای مرحلهی اول اپلای، بیشتر دانشگاهها اسکن گواهی موقت و ریزنمرات را میپذیرند. ولی برای ثبتنام نهایی و ویزا به ترجمهی رسمی اصل مدرک نیاز داری، پس آزادسازی را همان اول شروع کن.
بدون پرداخت پول هم میشود تعهد را لغو کرد؟
بله، اگر سابقهی کار یا بیمهی معتبر بعد از فارغالتحصیلی داری، یا گواهی عدم کاریابی بگیری. این مسیرها زمانبرترند ولی هزینهی مستقیم ندارند.
منابع رسمی این صفحه
پروندهی خودت را رایگان ارزیابی کن
فرم اول را پر میکنی و ظرف ۴۸ ساعت یک ارزیابی صادقانه از شانس واقعیات میگیری؛ بدون هزینه و بدون تعهد.
شروع در تلگرام